Stanowisko w sprawie rozwoju produkcji i użycia systemów dronowych w Polsce

We wtorek, 18 sierpnia 2026 r., w Warszawie odbyło się posiedzenie Rady Koordynującej działania firm produkujących drony, zorganizowane z inicjatywy prof. dr. hab. Pawła Soroki – koordynatora Polskiego Lobby Przemysłowego i Projektu COP 2. Spotkanie w siedzibie Warszawskiego Stowarzyszenia Twórców Kultury poświęcono przedstawieniu stanu zaawansowania realizacji Projektu COP 2, określeniu miejsca problematyki dronowej w tym przedsięwzięciu oraz ustaleniu kierunków działań Rady na najbliższe miesiące. Tematyka posiedzenia pozostaje bezpośrednio związana z działalnością MBF Group S.A., która rozwija projekty w obszarze systemów bezzałogowych i technologii podwójnego zastosowania.

Dyskusja dotyczyła potrzeby lepszej koordynacji krajowych przedsiębiorstw, środowisk naukowych, instytutów badawczych i sektora obronnego, a także stworzenia warunków do testowania, wdrażania oraz bezpiecznego wykorzystywania polskich rozwiązań dronowych. W związku z pracami Rady przygotowano strategiczne stanowisko Polskiego Lobby Przemysłowego i twórców Projektu COP 2. Dokument wskazuje najważniejsze wyzwania regulacyjne, operacyjne i technologiczne oraz przedstawia rekomendacje dotyczące budowy krajowego ekosystemu systemów bezzałogowych. Poniżej publikujemy jego pełną treść bez zmian.

STRATEGICZNE STANOWISKO

Polskiego Lobby Przemysłowego i twórców Projektu COP 2
w sprawie rozwoju produkcji oraz użycia systemów dronowych w Rzeczypospolitej Polskiej

1. Wprowadzenie

Systemy bezzałogowe (UAV – Unmanned Aerial Vehicles oraz szerzej UxV – systemy bezzałogowe powietrzne, lądowe i morskie) stają się jednym z kluczowych elementów współczesnego bezpieczeństwa państw, a także nowoczesnej gospodarki technologicznej. Doświadczenia ostatnich konfliktów zbrojnych oraz dynamiczny rozwój technologii cyfrowych wskazują jednoznacznie, że drony stanowią obecnie jeden z najważniejszych instrumentów prowadzenia rozpoznania, operacji bojowych, działań logistycznych oraz operacji specjalnych. Jednocześnie rozwój technologii dronowych wykracza daleko poza zastosowania wojskowe. Systemy te odgrywają coraz większą rolę w sektorze cywilnym, w tym w:

• monitoringu infrastruktury krytycznej,
• ratownictwie i zarządzaniu kryzysowym,
• rolnictwie precyzyjnym,
• transporcie i logistyce,
• ochronie granic.

Polska dysponuje znaczącym potencjałem w zakresie rozwoju technologii dronowych. Na rynku krajowym funkcjonuje rosnąca liczba firm technologicznych, zespołów badawczo-rozwojowych, ośrodków akademickich oraz startupów zajmujących się projektowaniem i produkcją systemów bezzałogowych. Jednak bez stworzenia spójnej strategii państwowej oraz odpowiedniej infrastruktury organizacyjnej i regulacyjnej istnieje ryzyko, że potencjał ten pozostanie rozproszony i nie zostanie w pełni wykorzystany na potrzeby bezpieczeństwa państwa i rozwoju gospodarki.

2. Wyzwania regulacyjne i przestrzeń powietrzna

Jednym z najważniejszych ograniczeń rozwoju technologii dronowych w Polsce jest obecny system regulacji przestrzeni powietrznej. Polska jako państwo członkowskie Unii Europejskiej oraz NATO podlega szeregowi regulacji dotyczących bezpieczeństwa lotniczego, które w praktyce znacząco ograniczają możliwość operacyjnego wykorzystania dronów w przestrzeni cywilnej. W szczególności dotyczą one:

• zakazu lotów nad zgromadzeniami ludzi,
• ograniczeń w lotach nad terenami zurbanizowanymi,
• konieczności zachowania separacji od ruchu lotniczego,
• ograniczeń wynikających z bezpieczeństwa infrastruktury krytycznej.

W praktyce oznacza to, że znacząca część produkowanych w Polsce systemów dronowych nie posiada obecnie warunków do pełnego testowania i operacyjnego wykorzystania. Dlatego konieczne jest stworzenie zintegrowanego systemu zarządzania ruchem dronów, obejmującego:

• cyfrowy system zarządzania ruchem bezzałogowym (UTM),
• system identyfikacji i monitorowania dronów,
• wyznaczenie stref operacyjnych i testowych dla systemów bezzałogowych,
• integrację z systemami kontroli ruchu lotniczego.

Rozwiązania te powinny być kompatybilne z systemami zarządzania przestrzenią powietrzną funkcjonującymi w strukturach NATO oraz Unii Europejskiej.

3. Bezpieczeństwo operacyjne i technologie awaryjne

Wraz ze wzrostem liczby dronów w przestrzeni powietrznej rośnie również ryzyko incydentów i wypadków. Obecnie znaczna część projektów technologicznych koncentruje się na zwiększaniu:

• zasięgu lotu,
• udźwigu,
• autonomii operacyjnej.

Znacznie mniej uwagi poświęca się natomiast zagadnieniom związanym z bezpieczeństwem operacyjnym i procedurami awaryjnymi. W szczególności konieczny jest rozwój technologii takich jak:

• systemy automatycznego lądowania awaryjnego,
• systemy spadochronowe dla dronów,
• redundancja systemów sterowania i komunikacji,
• autonomiczne algorytmy wyboru bezpiecznego miejsca lądowania.

Bez wprowadzenia takich rozwiązań trudno będzie uzyskać społeczną i regulacyjną akceptację dla szerszego wykorzystania dronów nad obszarami zamieszkanymi.

4. Integracja systemów dronowych z systemami sztucznej inteligencji

Współczesne systemy dronowe nie funkcjonują już jako pojedyncze platformy operacyjne. Ich skuteczność wynika z integracji z systemami:

• sztucznej inteligencji,
• analizy danych,
• rozpoznania satelitarnego,
• systemów dowodzenia i kontroli.

Na nowoczesnym polu walki coraz częściej stosuje się zintegrowane systemy operacyjne obejmujące:

• roje dronów zwiadowczych,
• drony uderzeniowe,
• roboty lądowe,
• autonomiczne systemy logistyczne.

Koordynacja tych systemów wymaga zaawansowanych platform informatycznych analizujących w czasie rzeczywistym ogromne ilości danych operacyjnych. Dlatego konieczne jest stworzenie zintegrowanego systemu dowodzenia operacjami dronowymi, który umożliwi:

• koordynację działań wielu systemów bezzałogowych,
• analizę danych w czasie rzeczywistym,
• wspomaganie decyzji operacyjnych przez systemy sztucznej inteligencji.

5. Cyberbezpieczeństwo i odporność systemów dronowych

Systemy bezzałogowe są szczególnie podatne na działania z zakresu walki elektronicznej i cyberataków. Do najczęściej stosowanych metod przeciwdziałania należą:

• zakłócanie sygnału GPS,
• przejmowanie kontroli nad dronami,
• wprowadzanie fałszywych danych do systemów sterowania,
• zakłócanie łączności radiowej.

W związku z tym rozwój technologii dronowych musi być ściśle powiązany z rozwojem kompetencji w zakresie:

• kryptografii,
• cyberbezpieczeństwa,
• walki elektronicznej,
• odporności systemów komunikacji.

Niezbędne jest również tworzenie wyspecjalizowanych zespołów programistycznych, które będą stale rozwijać i aktualizować oprogramowanie systemów dronowych.

6. Integracja środowiska technologicznego

Polska dysponuje znaczącym potencjałem w obszarze technologii dronowych, jednak środowisko to jest obecnie silnie rozproszone. W prace nad systemami bezzałogowymi zaangażowane są:

• przedsiębiorstwa prywatne,
• startupy technologiczne,
• ośrodki akademickie,
• instytuty badawcze,
• środowiska inżynierskie,
• sektor obronny.

Brak systemowej integracji tych środowisk może prowadzić do powielania projektów, rozproszenia zasobów oraz ograniczenia efektu skali.

Dlatego konieczne jest stworzenie platformy współpracy integrującej środowisko technologiczne, przemysłowe i wojskowe.

7. Utworzenie Centrum Operacji Dronowych RP w ramach wielkiego strategicznego Projektu COP 2.

Jednym z kluczowych elementów krajowej strategii rozwoju technologii dronowych powinno być powołanie Centrum Operacji Dronowych Rzeczypospolitej Polskiej.

Do głównych zadań takiej instytucji mogłyby należeć:

• koordynacja programów badawczo-rozwojowych,
• integracja środowisk technologicznych,
• rozwój systemów operacyjnych i szkoleniowych,
• testowanie nowych technologii,
• opracowywanie standardów operacyjnych dla systemów dronowych.

Centrum mogłoby pełnić rolę narodowego ośrodka kompetencyjnego w zakresie technologii bezzałogowych.

8. Ośrodek naukowo-technologiczny dla technologii dronowych

W celu przyspieszenia rozwoju technologii dronowych w Polsce zasadne jest utworzenie wyspecjalizowanego ośrodka naukowo-technologicznego integrującego działalność badawczą, produkcyjną i wdrożeniową. Model taki funkcjonuje w wielu państwach rozwiniętych technologicznie, gdzie w ramach jednego kompleksu funkcjonują:

• instytuty badawcze,
• laboratoria technologiczne,
• linie prototypowe,
• centra projektowe przedsiębiorstw.

Podobny ośrodek mógłby powstać w Polsce w ramach specjalnej strefy ekonomicznej lub parku technologicznego, przy współpracy:

• administracji publicznej,
• uczelni technicznych,
• instytutów badawczych,
• przemysłu prywatnego.

9. Wnioski i rekomendacje

W celu pełnego wykorzystania potencjału technologii dronowych w Polsce rekomenduje się:

1. Opracowanie narodowej strategii rozwoju systemów bezzałogowych.
2. Stworzenie zintegrowanego systemu zarządzania ruchem dronów.
3. Rozwój systemów bezpieczeństwa operacyjnego i procedur awaryjnych.
4. Integrację systemów dronowych z platformami sztucznej inteligencji.
5. Wzmocnienie kompetencji w zakresie cyberbezpieczeństwa i walki elektronicznej.
6. Integrację środowisk naukowych, technologicznych i przemysłowych.
7. Utworzenie Centrum Operacji Dronowych RP.
8. Utworzenie ośrodka naukowo-technologicznego dla rozwoju technologii bezzałogowych.

Opracował zespół ekspertów pod przewodnictwem prof. dr hab. inż.Włodzimierza Adamskiego.

Prof. dr hab. inż. Włodzimierz Adamski jest specjalistą w zakresie komputerowo wspomaganego projektowania i wytwarzania CAD/CAM oraz jednym z pionierów wdrażania tych technologii w polskim przemyśle lotniczym. Przez 42 lata był związany z PZL Mielec, gdzie pełnił m.in. funkcje głównego informatyka, dyrektora ds. rozwoju i dyrektora technicznego, realizując prace dotyczące samolotów Dromader, Iskierka, Iryda, An-28, M-28 Skytruck, ATR-42, ATR-72, Boeing 757 i Boeing 787 Dreamliner. Jego dorobek obejmuje ponad 90 prac naukowych i przeszło 150 dużych projektów wdrożonych w przemyśle, a także monografię „Wybrane problemy projektowania i wytwarzania CAD/CAM w przemyśle maszynowym”. Prowadził działalność dydaktyczną m.in. na Politechnice Rzeszowskiej i Politechnice Warszawskiej oraz angażował się w działalność SIMP, NOT i stowarzyszenia ProCAx, popularyzując komputerowe systemy inżynierskie. Za osiągnięcia naukowe, techniczne i organizacyjne został wyróżniony m.in. tytułem Złotego Inżyniera 2022, Złotym i Srebrnym Krzyżem Zasługi, Diamentową Odznaką Honorową NOT oraz tytułem Mielczanina Roku 2023.